Powiat kartuski jest jednym z 15 powiatów ziemskich województwa pomorskiego - dziewiątym co do wielkości. Zajmuje powierzchnię 1120 km2. Prawie w całości położony jest w granicach Pojezierza Kaszubskiego. Jedynie niewielki obszar wokół jeziora Mausz wkracza na wschodnie peryferie Pojezierza Bytowskiego. Stolicą tej krainy są oczywiście Kartuzy, w których mieszka ponad 16 tys. ludzi. Miasto było siedzibą powiatu wcześniej (od 1818 r.) niż uzyskało oficjalnie prawa miejskie (1923 r.). Powiat kartuski dzieli się na osiem gmin: Chmielno, Kartuzy, Przodkowo, Sierakowice, Somonino, Stężyca, Sulęczyno i Żukowo - drugie obok Kartuz miasto w powiecie, które jest jednym z najmłodszych miast w województwie pomorskim.

Obszar powiatu kartuskiego zamieszkuje ponad 100 tys. ludzi, z czego w miastach żyje 21 tys. 400 osób, a pozostałe osoby mieszkają w 191 miejscowościach wiejskich. Ogólna powierzchnia użytkowa gruntów wynosi ponad 112 tys. ha. Na użytki rolne przypada 56,1 %, a na lasy blisko 30 %. Najbardziej lesiste są okolice Kartuz, największą powierzchnię użytków rolnych ma gmina Przodkowo. Blisko połowę ogólnej powierzchni powiatu kartuskiego (48,3 %) stanowią obszary podlegające różnym formom ochrony.

Powiat kartuski dawniej utrzymywał się głównie z rolnictwa, rybołówstwa jeziornego i leśnictwa. Dzisiaj zmienia oblicze. Położony blisko Trójmiasta, z dobrą komunikacją staje się ważnym zapleczem rekreacyjnym dużej aglomeracji. Rozwija się turystyka sezonowa i odpoczynek sobotnio - niedzielny. W kartuskim istnieje około 60 obiektów, które stanowią stałą bazę noclegową. Agroturystyka staje się docenianą szansą zwiększania dochodów ludności i podniesienia atrakcyjności regionu.

W powiecie znajduje się ponad 6500 indywidualnych gospodarstw rolnych. Wielu mieszkańców pracuje w handlu, przemyśle i budownictwie. Działa ponad 4700 przedsiębiorstw, z czego blisko 4 tys. należy do osób fizycznych.